|
< უკან დაბრუნება
ბოლნისის სიონი, ბიბლიოგრაფია:
1. აბრამიშვილი გ. ადრექრისტიანული ქართლის (იბერიის) ეროვნული იკონოგრაფიის სათავეებთან //ქრისტიანობა, წარსული, აწმყო, მომავალი.საერთაშორისო სიმპოზიუმი.- თბ., 2000. გვ.7-8; //საქართველოს სახელმწოფო მუზეუმი. ნარკვევები.- თბ., 2001. VII.- გვ.62-69. რეზ. ინგლისურ ენაზე. - ძეგლის ქანდაკებებისა და აღმშენებელთა შესახებ.
2. ალავიძე ო. ბაზილიკური ტიპის ეკლესიები //ისტორია, საზოგათმცოდნეობა და გეოგრაფია სკოლაში. -1983. -N4. -გვ.56-68. - ტაძრის მხატვრული სახისა და გენეზისის ძირითადი საკითხები.
3. ამირანაშვილი შ. ქართული ხელოვნების ისტორია.- თბ., 1971. -გვ.113-118; - ტაძრის აღწერილობა და მისი ხუროთმოძღვრული დახასიათება.
4. ამირანაშვილი შ. ქართული ხელოვნების ისტორია. წ.1. -თბ., 1944.- გვ.138-148. - ვრცელი ხუროთმოძღვრულ-მხატვრული ანალიზი.
5. ამირანაშვილი შ. ბოლნისის ტაძრის აგების თარიღის დაზუსტებისათვის //საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის შრომები. ტ.4.- თბ., 1958. -გვ.3-5. - ძეგლის აგების თარიღისათვის.
6. ანდღულაძე ნ. თუმანიშვილი დ. საყვარელძე თ. ბოლნისის სიონის საკითხისათვის //საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის მაცნე ისტორიის...სერია.- 1984. -გვ.129-141. - ბოლნისის სიონის დათარიღების შესახებ ბ. მჭედლიშვილისა და ს. კაკაბაძის წერილების განხილვა.
7. ბერიძე ვ. ბოლნისის სიონი //ფრესკა.- 1968. -N2.- გვ.23-25. - ბაზილიკური ტაძრის ხუროთმოძღვრებისა და წარწერების დახასიათება.
8. ბერიძე ვ. ძველი ქართული ხუროთმოძღვრება.- თბ., 1974.- გვ.23-25; გვ.88-89. - V საუკუნის ბოლნისის სიონის ისტორიული მნიშვნელობა და მხატვრული ღირებულება; 1936-1937 წლებში ჩატარებული ექსპედიციების შედეგები, ტაძრის სამშენებლო წარწერის ანალიზი. მოხსენიებულნი არიან: გ.ჩუბინაშვილი, ივ.ჯავახიშვილი, ლ.მუსხელიშვილი, აკ.შანიძე, ბოლნელი ეპისკოპოსი ნიკოლოზი (XVII ს.), არქიტექტორი რ.გვერდწითელი. ტექსტს დართული აქვს საილუსტრაციო მასალა (ტაბ.11-13).
9. ბერიძე ვ. ადრეფეოდალური ხანის ქართული ხელოვნება //საქართველოს ისტორიის საკითხები. ტ.II. -თბ., 1973.- გვ.620-623. - ძეგლის ქანდაკებების დახასიათება.
10. ბოგვერაძე ა. ძიებანის საუკუნის საქართველოს ისტორიიდან //საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის მაცნე: ისტორიის...სერია.- N4. -გვ.159-177. ტაძართან დაკავშირებული სამეცნიერო ლიტერატურის მიმოხილვა, ძეგლის დათარიღება.
11. ბოლნისის სიონი //ნაკაშიძე ლ. საქართველოს საქმიანი და გამოჩენილი ადამიანები.- თბ., 2003.- გვ.129, მოკლე ცნობები ქართულ და ინგლისურ ენებზე.
12. ბოლნისის სიონი //ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია. ტ.II.- თბ., 1977.- გვ.454. - ბოლნისის სიონის ხუროთმოძღვრება, მხატვრული გაფორმების დეტალები და წარწერები.
13. გვერდწითელი რ. ბოლნისის სიონი //ძეგლის მეგობარი. -1968. -N15 .-გვ.59-62. - ბოლნისის სიონში ჩატარებული სარემონტო-სარესტავრაციო სამუშაოების ანგარიში. ტექსტს ერთვის ძეგლის გეგმა.
14. დავრიშაშვილი ი. ქართული ხუროთმოძღვრება //გუშაგი. -1989. -N18.- გვ.65. - სიონის მოკლე აღწერილობა.
15. დეკანოსიძე ლ. ბოლნისის სიონი //ჯვარი ვაზისა.- 1989. -N2. -გვ.94-96. - ტაძრის ხუროთმოძღვრების, მხატვრული გაფორმების დეტალებისა და საამშენებლო წარწერების განხილვა.
16. დოლიძე ვ. ბოლნისის სიონი.- თბ., 1961. - ძეგლის ხუროთმოძღვრება, მხატვრული ფორმები და წარწერების მიმოხილვა.
17. ზაქარაია პ. ბოლნისები და წუღრუღაშენი.- თბ., 1953. -გვ.74. - ბოლნისის სიონის დახასიათება.
18. ზედლმაირი ჰ. V-VI საუკუნეების ქართული ეკლესიები და PREMIER SUYLE ROMAN //ძეგლის მეგობარი.- 1973.- N31-32.- გვ.78-79. - ზედლმაირის ნაშრომის პირველი ნაწილის განხილვა, რომელიც ეხება ბოლნისის სიონის ხუროთმოძღვრულ სტილს.
19. კაკაბაძე ს. ბოლნისის ტაძრის წარწერების შესახებ //მნათობი. -1985. -N5. -გვ.145-154. საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიაში ს. კაკაბაძის მიერ წაკითხული მოხსენება.
20. ბოლნისის ტაძრის წარწერების ინტერპრეტაციის საკითხები //კეკელიძე კ. ეტიუდები ძველი ქართული ლიტერატურის ისტორიიდან ტ.VI.- თბ., 1960. -გვ.418-420. - ბოლნისის ტაძრის წარწერებთან დაკავშირებული ისტორიული გადმოცემებისა და მეცნიერეული თეორიების კრიტიკული მიმოხილვა.
21. ლომოური ნ. და სხვა. ბოლნისის სიონის საკითხისათვის //საქართველოს მეცნიერებათა აკდემიის მაცნე: ისტორიის ...სერია.- 1984.- N3.- გვ.115-141. - ძეგლის დათარიღების შესახებ გამოქვეყნებული ს. კაკაბაძისა და ბ. მჭედლიშვილის სტატიების კრიტიკული განხილვა.
22. ლომოური ნ. კვლავ ბოლნისის სიონის დათარიღების საკითხისათვის //საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის მაცნე: ისტორიის...სერია.- 1986.- N3.- გვ.156-167. - პასუხი ბოლნისის სიონის დათარიღების შესახებ გამოქვეყნებული ა.ბოგვერაძის წერილზე "ძიებანი V საუკუნის საქართველოს ისტორიიდან".
23. ლორთქიფანიძე მ. ქართლი V საუკუნის მეორე ნახევარში.- თბ., 1979.- გვ.62-65. - ძეგლის მშენებლობასა და წარაწერებთან დაკავშირებით სამეცნიერო ლიტერატურაში გამოთქმულ მოსაზრებათა მიმოხილვა.
24. მალაღურაძე ჯ. საქართველოს ხუროთმოძღვრების ისტორიის მოკლე ცნობები.- თბ., 1989. -გვ.-26. - მოკლე ცნობები ბოლნისის სამნავიანი ბაზილიკური ეკლესიის (478-493 წწ.) შესახებ.
25. მღებრიშვილი ძ. ბოლნისის სიონი //დროშა.- 1985. -N9. გვ.20. ცნობები ბოლნისის სიონის სამნავიანი ბაზილიკის ხუროთმოძღვრების, რელიეფური ჩუქურთმებისა და წარწერების შესახებ.
26. მარსაგიშვილი გ. ბოლნისის სიონი //მეცნიერება და ტექნიკა.- 1981. N10.- გვ.39-43. - ძეგლთან დაკავშირებული სამეცნიერო ლიტერატურის მიმოხილვა, ხუროთმოძღვრების, რელიეფებისა და წარწერების განხილვა.
27. მარსაგიშვილი გ. ბოლნისის სიონი.- თბ., 1984. - ძეგლის ისტორია, ხუროთმოძღვრება, სკულპტურული და ორნამენტული სამკაულები, დამწერლობის უძველესი ნიმუშები.
28. მაჭავარიანი ე. ბოლნისის სიონის საამშენებლო წარწერა.- თბ., 1965. - ტაძრის წარწერების შინაარსობლივი და სტრუქტურული ანალიზი.
29. მუსხელიშვილი ლ. ბოლნისი //ენიმკის მოამბე. III.- 1938. -გვ.311-376. - ტაძრის დათარიღების შესახებ.
30. მჭედლიშვილი ბ. ბოლნისის სიონის დათარიღებისათვის //საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის მაცნე: ისტორიის...სერია.- 1984.- N3.- გვ.100-114. - ბოლნისის სიონის აგების თარიღის საკითხი ძველი ქართული საისტორიო წყაროებში.
31. პატარიძე რ. ბოლნისის ტაძრის საამშენებლო წარწერები //მნათობი.- 1984. -N1. -გვ.140-159. ძეგლის წარწერების დათარიღება, სტილისტური ანალიზი.
32. საყვარელიძე თ. ბოლნისის სიონი.- თბ., 1983. ტექსტს ერთვის ილუსტრაციები. - ტაძრის მხატვრულ-ხუროთმოძღვრული დახასიათება.
33. სილოგავა ვ. ბოლნისის უძველესი ქართული წარწერები. -თბ., 1994. - წარწერების შესახებ არსებული სამეცნიერო ლიტერატურის მიმოხილვა; შინაარსობრივ-ქრონოლოგიური კლასიფიკაცია, პალეოგრაფიული და ენობრივი ანალიზი. ტექსტს დართული აქვს მდიდარი საილუსტრაციო მასალა.
34. შანიძე ა. ბოლნისის წარწერები //ნობათი.- 1975.- N1.- გვ.28-31. - ტაძარზე შემორჩენილი სამი უძველესი წარწერის ანალიზი.
35. ბოლნისის სიონი //ჩუბინაშვილი გ. ქართული ხელოვნების ისტორია. ტ.I.- ტფ., 1936. -გვ.32-50. ბოლნისის სიონის ხუროთმოძღვრული ფორმები და მხატვრული მორთულობა - ვრცელი მიმოხილვა. ტექსტს ახლავს საილუსტრაციო მასალა (სურ.12-31).
36. ჩხენკელი თ. ბოლნური ჯვარი //ფრესკა.- 1977. -N9.- გვ.22-23, ბოლნისის სიონის ჯვარი -განხილვა.
37. ბოლნისის სიონი //ციციშვილი ირ. ქართული არქიტექტურის ისტორია. -თბ., 1955. -გვ.39-40; 41-42. ძეგლის ხუროთმოძღვრული ფორმებისა და დეკორატიული მორთულობის ანალიზი. ტექსტს ახლავს საილუსტრაციო მასალა (ტაბ.IX, ნახ.1-10; ტაბ.X; სურ.1).
38. ბოლნისის სიონი //საქართველოს სასულიერო საგანძური.წიგნი. I. -თბ., 2005.- გვ.18-22. - ტაძრის მდებარეობა, ხუროთმოძღვრული დახასიათება, წარწერების მოკლე აღწერილობა. მოხსენიებულნი არიან: ი.რევიშვილი, მ.მაჭუტაძე; იოვანე ბოლნელი. ტექსტი ქართულ და ინგლისურ ენებზე. ერთვის ძეგლის ფოტოები.
39. ციციშვილი ირ. ქართული ხელოვნების ისტორია.- თბ., 1995.- გვ.53-54. ბოლნისის სიონის ხუროთმოძღვრება, შიდა სივრცე, ინტერიერის მორთულობა-განხილვა. ტექსტს ახლავს საილუსტრაციო მასალა.
40. ბოლნისის სიონი ; ქვაჯვრის ფრაგმენტი //ქართული წარწერების კორპუსი. I.: აღმოსავლეთ და სამხრეთ საქართველო (V-X სს.). -თბ., 1980.- გვ.63-70; გვ.73-88; გვ.118; გვ.151-154. რეზ. რუს. ენაზე .ტაძრის მოკლე აღწერილობა, V და X საუკუნეების წარწერების ვრცელი აღწერილობა და პალეოგრაფიულ-ენობრივი განხილვა. მოხსენიებულია ლ.მუსხელიშვილ, გ.ჩუბინაშვილი. მოცემულია საილუსტრაციო მასალა (ტაბ. 1-13; 98,99).
41. ბოლნისის სიონის დავით [ბოლნელი] ეპისკოპოსის წარწერა //ჯავახიშვილი ივ. ქართული დამწერლობათმცოდნეობა ანუ პალეოგრაფია.- თბ., 1949.- გვ.163-166. - ტაძრის წარწერების პალეოგრაფიულ-სტილისტური ანალიზი და მათი დათარიღების საკითხები.
42. ბოლნისის წარწერები //დანელია კ. სარჯველაძე ზ. ქართული პალეოგრაფია.- თბ., 1997.- გვ.7-20. ბოლნისის სიონის აგების თარიღის დადგენა. დავით ეპისკოპოსის, აზარუხტის წარწერების სწორად წაკითხვისათვის.
43. გოგიაშვილი თ. ცნობარი ძეგლთა შესწავლისათვის. ბოლნისის სიონი //ქართული ენა და ლიტერატურა სკოლაში.- 1975. -N3 .-გვ.54. მოკლე ცნობები ტაძრის შესახებ.
44. ბოგვერაძე ა. ბოლნისის სიონის საამშენებლო წარწერის დათარიღებისათვის //საქართველოს ფეოდალური ხანის ისტორიის საკითხები. VII.- თბ., 1999.- გვ.79-103. წარწერების პალეოგრაფიულ-სტრუქტურული ანალიზი.
45. მუსხელიშვილი ლ. ბოლნისი //ენიმკის მოამბე. III.- გვ.311-376. ტაძრის აღწერლობა, აგების თარიღი.
46. იმნაიშვილი დუმილით მეტყველი ძეგლი //ლიტერატურული საქართველო.- 1963.- 13 დეკემბერი. ტაძარში შემონახული ხანმეტი ტექსტის შესახებ.
47. ბერძენიშვილი დ. "ხევი ბოლნისისა" //დმანისი. IV.- თბ., 2003.- გვ.203-205. - ბოლნისის სიონის ისტორია, ძეგლის შესახებ ისტორიულ წყაროებში არსებული ცნობები, ხუროთმოძღვრულ-მხატვრული ანალიზი, წარწერების მიმოხილვა.
48. ბარდაველიძე ნ. ...და ბოლნისის სიონი და... //გაზ. "სამშობლო".- 1989.- მარტი.- N6. -გვ.1.
49. ბიწაძე დ. ბოლნისის სიონის ზარები //გაზ. "კომუნისტი".- 1989. -25 მარტი.- გვ.4.
50. ბოლნისის სიონი //ჟ."მუზა".- 1996. -N1.- გვ.8. - ძეგლის მოკლე ისტორია.
51. გვინჩიძე გ. ბოლნისის სიონი 1500 წლისაა //გაზ. "ლიტერატურული საქართველო", 1997.- 20-27 ივნ.-გვ.14. ძეგლის აგების თარიღის დადგენა რესტავრაციის დროს აღმოჩენილი სამშენებლო წარწერის მიხედვით.
52. გოგოჭური ც. ბოლნისის სიონი "ავადაა"... //გაზ. "ახალგაზრდა კომუნისტი".- 1988.- 26 ნოემბ.- გვ.2. ტაძრის მოვლა-პატრონობის თაობაზე.
53. იმნაიშვილი ი. ბოლნისის სიონი //გაზ. "თბილისის უნივერსიტეტი".- 1963.-13 დეკემბერი.
54. იმნაიშვილი ი. დუმილით მეტყველი ძეგლი //გაზ. "გამარჯვების დროშა"(ბოლნისი).- 1963. -19 დეკემბერი //გაზ. "ლიტერატურული საქართველო".- 1963.- 13 დეკ.-გვ.4.
55. მირზაშვილი თ. ბოლნისის სიონის აღმშენებლის სახელი და აგების დრო ჯერაც მედროვე ისტორიკოსთა ხელშია //გაზ. "დრონი".- 1999.- 23 თებ.-გვ.8.
56. მუშკუდიანი თ. ბოლნისის სიონი //გაზ. "განმარჯვების დროშა".- 1966.- 14 ივლისი.
57. მუშკუდიანი თ. ცხოველ არს ტაძარი ღვთისა და ერისა! //გაზ."ლიტერატურული საქართველო".- 1989. 10 მარტი. -გვ.13.
58. ჯაში პ. ბოლნისის სიონი //გაზ. "სამშობლო".- 1979. -იანვ.-გვ.5.
|
